Een profielkuil graaf je zo

Een kuil graven dat lukt ze wel, zeggen de 40 studenten van het Clusius College. Maar kunnen ze aan de hand van hun waarnemingen ook bodemadvies geven? Donderdag 11 november waren ze voor een praktijkles te gast bij Peter Appelman. Peter teelt op kalkrijke zware klei dat hierdoor geschikt is voor groenteelt. Coen Knook gaf hen als bodemexpert, samen met bodemcoaches John Huiberts en Bas Slagter, uitleg over het graven van een goede profielkuil. Waarom? Tijdens hun stage hebben ze de opdracht dit ook zelf te doen. Op drie percelen (één perceel met gemengde groenbemesting, één perceel met witte kool en één perceel met gasklaver) worden de profielkuilen gegraven en de waarnemingen met elkaar gedeeld.

Juiste aanbevelingen doen aan de hand van wat de studenten zien, zet ze aan het denken. Aldus Fred Wever, docent aan het Clusius College. “Bodemontdekking is een nieuw belangrijk onderdeel van de module bodem en bemesting van de opleiding Plantenteelt. Een gezonde bodem is de basis van het landbouwbedrijf en kennis van hoe een goede bodem er uit ziet, doe je vooral op door in de bodem te gaan kijken. Is er bodemleven, hoe is de wortelgroei, zie je storende lagen?

De studenten beamen dat dit beter werkt dan een theorieles op school. “je kunt nu goed kijken en de bodem voelen en aanraken. Dat werkt beter dan vanaf beeld, zeggen ze. Een student: “ik leer heel veel, is allemaal nieuw voor mij, ik heb dit nooit eerder gedaan, ook thuis niet, dus dat ga ik nu wel doen”. Op hun stageadres of eigen bedrijf zelf een kuil graven gaat ze nu wel lukken, maar een conclusie trekken dat lijkt ze nog wat lastig. Toch geeft docent Fred Wever hen dat als opdracht mee naar huis. In januari volgt nog een gastles van Coen waarin alle resultaten van profielkuilen met elkaar worden besproken.

En de kuilen die ze groeven? Die zagen er goed uit volgens de expert. “Een top bodemleven”, stelt Coen. Peter Appelman is ook tevreden over zijn bodem. “Zo’n tien jaar geleden had ik veel wateroverlast en steeds slechtere opbrengst. Ik ben met een aantal collega boeren aan de gang gegaan met een ‘spitgroepje’. Kuilen graven en kijken hoe de bodem er uit ziet. En wat ik zag was niet best: dichtgeslagen bodem en geen bodemleven”.  Peter is toen maatregelen gaan nemen en hij vertelt nadrukkelijk dat het minimaal 5 jaar duurt eer je daarvan resultaat ziet. Belangrijkste maatregelen zijn in heel in het kort samengevat: de bodem voeden en rust geven. Daarnaast de grondbewerking zo oppervlakkig mogelijk doen want hij wil vooral de wortelkanalen en de wormengangen in standhouden. Maar geeft ook Peter aan: “ik weet nog lang niet alles en ben onlangs weer met een studiegroep aan de slag”.

Ook de aanwezige ondernemers/bodemcoaches gaven aan nog heel veel níet te weten, bijvoorbeeld over de directe relatie tussen groenbemesters en specifieke bodemplagen. Wat ze wel weten is dat hoe meer divers de groenbemesting is, hoe gevarieerder het bodemleven dat je krijgt en voedt en dit heeft weer positief effect op de plaagbestrijding. Het is een hele andere manier van denken als je uitgaat van de kracht van de plant en het bodemleven. Advies aan de studenten is dan ook om met elkaar of met buurtgenoten een studiegroepje te beginnen, met elkaar te spitten en kennis uit te wisselen. Er is zoveel te ontdekken waar je je voordeel mee kunt doen. En nog leuk ook!

En zeker ook belangrijk is dat de drie ondernemers uit eigen ervaring bevestigen dat ze alle investeringen in de bodem uiteindelijk dubbel en dwars terugverdienen omdat een goede bodem zorgt voor een goede opbrengst.

Deze bodemlesserie van twee gastlessen en praktijkles als onderdeel van  Biodivers Perspectief is mede mogelijk gemaakt door een bijdrage van HHNK via het landbouwportaal en inzet van bodemcoach coördinator Annemarie Koelemeijer van ANV WaterLandenDijken. Het is de bedoeling dat dit geen eenmalige actie is, maar structureel onderdeel wordt van de module bodem en bemesting voor alle tweedejaars plantenteelt.

 

Bodemcoaches en leerlingen Clusius op bodemonderzoek

Een mooi initiatief en samenwerking: Donderdag jl. hebben bodemcoaches van het landbouwportaalnoordholland.nl de leerlingen van het Clusius College Hoorn bij Appelman Vegetables laten kennismaken met de wondere wereld van de bodem. En daar zit de kracht van het leren over de bodem. Door samen te doen, te bekijken en te leren. Ook eens samen met een bodemcoach op eigen perceel de bodemconditie bekijken en kosteloos advies krijgen? Meld je aan via Landbouwportaal NH/thema bodem

 

 

.

 

"Coachbezoek heeft veel duidelijkheid gebracht"

 

Biologische landbouwer Joris is blij met het inzicht dat de erfcoach van het Landbouwportaal Noord-Holland heeft gegeven.

Joris Kollewijn (43) werkt al ruim twintig jaar bij De Lepelaar, dat dit jaar haar vijftigjarige jubileum viert. In 1998 begon hij als stagiair bij het biologische akker- en tuinbouwbedrijf in Sint Maarten. Hij bleef daar werken en sinds 2001 is hij onderdeel van de maatschap. "De samenwerking met de natuur zoeken vind ik mooi aan dit werk. Wij telen onder andere wortelen, bieten, kolen, aardappelen, tomaten, komkommers en diverse kruiden. Het is altijd uitdagend en het op een gezonde manier produceren van groenten en kruiden geeft mij veel voldoening."

 

Blij met inzicht

Via via hoorde Joris over het Landbouwportaal Noord-Holland. Bij De Lepelaar waren er plannen voor een nieuwe kas en een nieuwe mestopslag. Een goed moment om een erfcoach uit te nodigen voor wat vrijblijvend advies. Joris: "Erfcoach Ad Schoutens heeft gekeken naar de mestopslag en naar de waterkwaliteit. Ook is Wybo Nijdam langs geweest voor thema Voldoende Zoetwater. Wat ik fijn vond is dat je als ondernemer heel duidelijk inzichtelijk krijgt wat er wel en niet mogelijk is. We wilden een mestopslag met een opvangput, alleen kwam dat qua timing niet uit met de subsidieronde. De mestopslag hebben we evengoed vernieuwd en daardoor kunnen we nu jaarrond mest ontvangen en opslaan van de lokale veehouders waarmee wij samenwerken. Zo hoeft de mest niet lang op het land te liggen met de nodige afspoelingsrisico's. Ook vangen we water op van de kas en de schuur in het bassin en gebruiken dat water voor spoelen en beregenen."

 

Laagdrempelig bezoek

Joris raadt anderen zeker aan om ook een coachbezoek aan te vragen via het Landbouwportaal. "Het is heel laagdrempelig en levert goed inzicht op. De coach weet alle voorwaarden waaraan je moet voldoen om in aanmerking te komen voor een regeling. Dat heb ik als heel prettig te ervaren, het heeft mij veel zoekwerk bespaard. Ik had wel het gevoel dat je eigenlijk je plan al klaar moet hebben voordat er weer subsidiebudget beschikbaar is. Anders ben je te laat omdat er veel vraag is naar de subsidieregelingen. De erftips die ik kreeg vond ik ook heel waardevol. En hoe we dat binnen ons bedrijf gaan inrichten, is nu aan ons."

 

 

 

Update 6 oktober 2020

Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier heeft onlangs het subsidiebudget aangevuld met € 430.000 voor bovenwettelijke maatregelen. De subsidie is bedoeld voor boeren in het werkgebied van HHNK die op hun bedrijf aanpassingen willen doen om de kwaliteit van de bodem en het water te verbeteren. Er is subsidiebudget beschikbaar voor bovenwettelijke maatregelen binnen het Landbouwportaal Noord-Holland voor alle thema’s (Erfafspoeling mineralen en nutriënten, Duurzaam bodembeheer, Gewasbeschermingsmiddelen, Perceel- en oeverinrichting & beheer, Voldoende zoetwater). Aanvragen kunnen vanaf 29 oktober 2020 worden ingediend via www.landbouwportaalnoordholland.nl

Gratis bedrijfsbezoek door een coach blijft mogelijk

Ook het aanvragen van een gratis bedrijfsbezoek door een coach met specialistische kennis over de thema's van het Landbouwportaal blijft mogelijk. Samen met deze coach kijkt u welke maatregelen nodig, mogelijk of wenselijk zijn om uw bedrijf, erf en/of perceel toekomstbestendig te maken. Uiteraard wordt er dan gehouden aan de regels van het RIVM om het bezoek veilig te laten verlopen. Via het Landbouwportaal kunt u zich bij een thema aanmelden voor een coach bezoek.

Vragen? Neem dan contact op met de helpdesk: 088 – 8886630 of via info@landbouwportaalnoordholland.nl.

 

Achtergrondinformatie

In het voorjaar van 2018  is er een nieuwe subsidieregeling opengegaan voor alle agrariërs in Noord-Holland. Centraal staan de thema’s bodem en water en het klimaatbestendiger maken van het agrarische bedrijf.

Extremer weer en veel regen in korte periodes zijn een toenemend probleem voor de landbouw. Een goede bodemstructuur is dan van groot belang bij wateroverlast maar ook watertekort.  En uiteraard levert een goede bodem een betere opbrengst op. Ook het verminderen van uitspoeling van nutriënten is een aandachtspunt, voldoende en schoon zoetwater is van levensbelang voor land- en tuinbouw.

LTO Noord, de vier agrarische collectieven, de provincie en de waterschappen in Noord-Holland hebben daarom samen een subsidieregeling hiervoor opgezet die loopt tot 2021.

Wat biedt deze regeling voor agrariërs?

·         Er is 6,4 miljoen euro aan subsidie beschikbaar voor investeringsmaatregelen op 5 thema's: erfafspoeling, duurzame bodem, gewasbeschermingsmiddelen, voldoende zoetwater, perceel- en oeverinrichting en beheer.

·         U kunt een gratis bedrijfsbezoek van een bodemcoach, erfcoach of gewasbeschermingscoach krijgen.

·         Er is de informatieve website voor agrariërs ‘www.landbouwportaalnoordholland.nl’ voor alle informatie, kennis, maatregelen en toegang tot subsidies.

U dient zich in het portaal te registeren met uw email adres, uitleg daarover vindt u in het portaal